Patara’dan Hellenistik Dönem Kurşun Minyatür Mobilyalar: Evsel ve Kült Bağlamlar Üzerine Bir Değerlendirme
Feyzullah ŞAHİN
https://orcid.org/0000-0001-7110-8367
PHASELIS XI (2025) 101-109
DOI: 10.5281/zenodo.18077498
Geliş Tarihi: 29.10.2025 | Kabul Tarihi: 15.12.2025
Elektronik Yayın Tarihi: 30.12.2025
Abstract: Excavations at the Tepecik Settlement, located north of Patara, have uncovered two Early Hellenistic lead miniature pieces of furniture, a kline and a table. Miniature objects, widely produced in antiquity, fulfilled different roles depending on their archaeological context, at times they were interpreted as toys, at times as votive offerings or ritual objects, and at times as small-scale representations of daily life. Within this general framework, the finds from Patara, particularly the table, provide new evidence for this multifunctionality. The spatial contexts of the finds offer valuable clues about their possible functions. The kline, discovered in a gynaikonitis (women’s quarter), can be interpreted as a toy in a domestic context. The miniature table, on the other hand, was recovered from the integrated kitchen and storage context; the relief of a grape cluster on its surface may point to a ‘domestic cult’ practice associated with wishes for abundance and prosperity, or alternatively to a Dionysiac dedication. Within this framework, the present study not only adds new examples to the limited repertoire of Hellenistic lead miniature furniture but also emphasizes the methodological importance of contextual analysis in interpreting such objects.
Keywords: Patara, Hellenistic Period, Miniature, Furniture, Contextual Analysis
Öz: Patara kent merkezinin kuzeyinde yer alan Tepecik Yerleşimi’nde gerçekleştirilen kazılarda, Erken Hellenistik Dönem’e ait iki kurşun minyatür mobilya parçası, bir kline ve bir masa, ortaya çıkarılmıştır. Antik Dönem’de yaygın olarak üretilen minyatür nesneler, arkeolojik bağlamlarına göre farklı işlevler üstlenmiştir; kimi zaman oyuncak, kimi zaman adak veya ritüel obje, kimi zaman da gündelik yaşamın küçük ölçekli bir temsili olarak değerlendirilmiştir. Bu genel çerçeve içinde Patara buluntuları, özellikle masa örneği aracılığıyla bu çok yönlü işlevselliğe ilişkin yeni veriler sunmaktadır. Buluntuların mekânsal konumları, olası işlevlerine dair ipuçları vermektedir. Gynaikonitis (kadınlar bölümü) olarak tanımlanan bir mekânda bulunan kline, evsel bağlamda bir oyuncak olarak yorumlanabilir. Minyatür masa ise mutfak ve kiler birimlerinin bütünlüğü içinde ele geçmiştir; üzerinde yer alan üzüm salkımı kabartması, bereket ve bolluk dilekleriyle ilişkili bir ‘domestik kült’ uygulamasına ya da alternatif olarak Dionysios’a ilişkin bir adağa işaret etmektedir. Bu bağlamda çalışma, Hellenistik Dönem’e ait kurşun minyatür mobilyaların sınırlı repertuvarına yeni örnekler kazandırmakta ve bu tür nesnelerin yorumlanmasında bağlam analizinin metodolojik önemini vurgulamaktadır.
Anahtar Kelimeler: Patara, Hellenistik Dönem, Minyatür, Mobilya, Bağlam Analizi
Andrianou, A. 2006, “Chairs, Beds, and Tables: Evidence for Furnished Interiors in Hellenistic Greece”. The Journal of the American School of Classical Studies at Athens 75/2, 219-266.
Andrianou, A. 2007, “A World in Miniature: Greek Hellenistic Miniature Furniture in Context”. Babesch 82, 41-50.
Archäologischer Anzeiger 2009, “Priene”. Archäologischer Anzeiger 2009/1 Beiheft, 205-206.
Bolat S. 2022, Patara Tepecik Yerleşimi Gynaikonitis Pişmiş Toprak Figürinleri. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İzmir Demokrasi Üniversitesi. İzmir.
Borchhardt, J. 1973, “Limyra Bericht der III Grabungskampagne 1971”. Türk Arkeoloji Dergisi XXI/1, 37-62.
Borsari, L. 1894, “Terracina”. NSA 1894, 966-111.
Cristofani, M. 2003, “Armi miniaturistiche da Ialysos”. Eds. G. Fiorentini, M. Caltabiano & A. Calderone, Archeologia del Mediterraneo: studi in onore di Ernesto De Miro. Rome, 467-472.
Delemen, İ. 2006, “An Unplundered Chamber Tomb on Ganos Mountain in Southeastern Thrace”. American Journal of Archaeology 110/2, 251-273.
Deonna, W. 1934, “Mobilier Délien”. Bulletin de Correspondance Hellénique 58, 1-90.
Deonna, W. 1938, Le Mobilier Délien (Delos 18). Paris.
Dunbabin, T. J., 1962, “Miniature Vases”. Ed. T. J. Dunbabin, The Sanctuaries of Hera Akraia and Limenia II, Pottery, Ivories, Scarabs, and other Objects from the Votive Deposits of Hera Limenia. Oxford, 290-313.
Dündar, E. & Koçak, M. 2021, “Patara’s Harbour: New Evidence and an Overview of the Sequence of Harbour-Related Defence Systems”. Eds. S. Demesticha S. & L. Blue, Under the Mediterranean I, Studies in Maritime Archaeology. Leiden 127-146.
Dündar, E. 2019, “An Early Witness of the Urban Settlement: Tepecik”. Ed. H. İşkan, Patara. City, Harbor, Cult. İstanbul, 138-152.
Dündar, E. 2020, “Late 4th Century B.C. Pottery Assemblages from Patara. First Considerations on Ceramic Classes of the Xanthos Valley in Lycia”. Istanbuler Mitteilungen 70, 47-71.
Ekroth, G. 2003, “Small pots, poor people? The use and function of miniature pottery in Archaic sanctuaries in the Argolid and the Corinthia”. Eds. B. Schmaltz & M. Söldner, Griechische Keramik im kulturellen Kontext. Akten des Internationalen Vasen-Symposions. Kiel 24.-28 September 2001. Münster, 35-37.
Jacobek, R. & Dinstl, A. 1990, “Katalog der Exponate”. Götter, Heroen, Herrscher in Lykien. Wien, 117-218.
Kiernan, P. 2009, Miniature Votive Offerings in the north-west Provinces of the Roman Empire. Wiesbaden.
Kilian-Dirilmeier, I. 2002, Kleinfunde aus dem Athena Itonia-Heiligtum bei Philia (Thessalien). Mainz.
Luce, J-M. 2011, “From miniature objects to giant ones: The process of defunctionalisation in sanctuaries and graves in Iron Age Greece”. PALLAS 86, 53-73.
Pilz, O. 2011, “The uses of small things and the semiotics of Greek miniature objects”. PALLAS 86, 15-30.
Raeck & Rumscheid, F. 2010, “Die Arbeiten in Priene im Jahre 2008”. Eds. H. Dönmez & C. Keskin, Kazı Sonuçları Toplantısı 31/1. Denizli, 25-29 Mayıs 2009. Ankara, 27-58.
Richter, G.M.A. 1966, Furniture of the Greeks, Etruscans and Romans. London.
Rous, I. H. & Huguenot, C. 2017, “Offrandes hellénistiques en miniature : le mobilier d’une tombe d’enfant d’érétrie conservé au musée du Louvre”. Revue Archéologique 63, 3-64.
Schiering, W. 1979, “Milet: Eine Erweiterung der Grabung östlich des Athenatempels”. Istanbuler Mitteilungen 29, 77-108.
Şahin F. 2025, “Hellenistic Lead Miniature Furniture from Patara: An Assessment of Domestic and Cultic Contexts”. Phaselis XI, 101-109. https://doi.org/10.5281/zenodo.18077498
Dr. Öğr. Üyesi Feyzullah ŞAHİN
Asst. Prof. Dr. Feyzullah Şahin, İzmir Demokrasi University, Faculty of Science and Letters, Department of Archaeology, İzmir. feyzullah.sahin@idu.edu.tr | 0000-0001-7110-8367